Jezelf helen van trauma

Jezelf helen van trauma

Dit is de derde blog van een driedelige blogserie. Ik ben uit gegaan van de situatie dat er een activiteit is die dienend voor je is wanneer je hem doet, maar je ervaart weerstand om deze activiteit te doen. De activiteit ligt zogezegd buiten je comfort zone.

De eerste, meest snelle manier, om comfortabeler met iets te worden, is het maken van een lijst met comfortabele aspecten van hetgeen wat je wil doen, voordat je datgene gaat doen. Dit kan goed werken vlak voordat je de wc’s gaat poetsen indien je daar tegenop ziet. (Zie eerste blog).

De tweede manier is om consequent te focussen op de comfortabele aspecten van wat dienend voor je is, zodat je een nieuw dienend associatienetwerk aanlegt in je brein welke op den duur sneller kan worden opgeroepen dan het bestaande associatienetwerk in je brein waarbij je de dienende activiteit had gekoppeld aan ongemak. (Zie tweede blog).

In deze blog bespreek ik een derde strategie om intern een shift te maken die je zal dienen.

Een associatienetwerk beïnvloeden waar een intense pijn of niet welkome intense emotie aan gekoppeld zit, kan lastig zijn door enkel te focussen op comfortabele aspecten van een activiteit. Het komt heel vaak voor dat wanneer we weerstand voor iets voelen dat dit samenhangt met een trauma uit het verleden. En let op: dit hoeft helemaal niet te gaan om wereldschokkende dingen. Het gaat vaak om situaties waarin er niet tegemoet werd gekomen aan een kernbehoefte die je had. Zo kan een keer uitgelachen worden vanwege je fel gekleurde kleding traumatisch zijn, wanneer je op dat moment hunkerde naar verbinding of erkenning.

Je kan een trauma opvatten als een oude wond die ontstaan is door een ervaring die op dat moment zo intens voor je was, dat je in een keer een mega stevige verbinding in je brein hebt gevormd tussen de ervaring die je had, alles wat je daarmee associeert en een (intense) pijn die je voelde. De desbetreffende pijn heb je op dat moment niet volledig doorvoelt, bijvoorbeeld omdat je (sociaal) moest overleven, vond dat je ‘flink’ moest zijn of vanuit een automatisme veroorzaakt door een kernovertuiging als: ‘Huilen is zwak.’ De associaties die je brein gemaakt heeft met de pijn, zijn je triggers in het heden die erop wijzen dat er nog een wond ‘te helen’ is.

Het kan dus zomaar zijn dat bij een pijnlijke ervaring iemand betrokken was met lang blond haar en dat je jezelf op ‘een of andere manier’ geïntimideerd voel door een collega met lang blond haar. Simpelweg omdat nog ergens in je brein de verbinding bestaat tussen uitgelachen – meisjes met lang blond haar – pijn – school – gekleurde kleding.

Voordat je begint met herprogrammeren van jezelf door je focus te veranderen, is het daarom zinvol om na te gaan in hoeverre de weerstand die je voelt om iets te doen, samenhangt met een trauma.

Stap 1 Invoelen op de weerstand voor de activiteit

Voel de weerstand die je voelt bij de activiteit die je wil gaan doen. Je wil bijvoorbeeld een Facebook live opnemen en je voelt de weerstand. Ga zitten of liggen en voel het gevoel.

Stap 2 Vraag aan jezelf wanneer je dit gevoel nog meer gevoeld hebt

Omdat er sowieso een sterk associatienetwerk is tussen wat je voelt en het eventuele trauma, zullen er vrij gemakkelijk situaties in je gedachten op ploppen. Misschien komt er een situatie in je op. Misschien meerdere. Bij meerdere: ga dan uit van de vroegste keer in je leven dat je dit gevoel ervaren hebt.

Voorbeeld Facebook live doen
Dat is dus iets waar ik weerstand voor voel.

Zo kan het dus zijn dat ik nooit letterlijk een traumatische ervaring heb opgedaan met het doen van een Facebook live, maar als ik invoel op die weerstand dan komt bijvoorbeeld de spreekbeurt in mij op die ik gaf in 3 vwo.

Ik zat in een klas waarin ik mij niet veilig voelde. Had weinig aansluiting en ik zat in een ontzettend moeilijke tijd. Ik was zo ontzettend zenuwachtig voor die spreekbeurt maar durfde dit aan niemand te uiten als ‘stoer geklede puber zijnde’. Vooraf ging ik in mijn eentje blowen.

Tijdens de les hield ik de spreekbeurt. Ik weet het niet meer precies, maar er staat me iets bij dat twee jongens voorin de klas mij na praatten en een beetje lacherig deden. Het voelde alsof ik geen bestaansrecht had in die klas. Ik miste support. Aanmoediging. Terwijl dit op dat moment was waar mijn behoefte lag.

Niet alleen op het moment van de spreekbeurt, maar in de hele desbetreffende fase van mijn leven. Ik voelde mij miskend. Deed (onbewust) alles om ‘gezien’ te worden. Mijn haar verven, opvallende kleding aan, ruzie maken, onderpresteren. Het enige wat er gebeurde was dat ik juist nog verder verwijderd raakte van mijn ouders en zus.

Dus wow. Wanneer ik ‘het doen van een Facebook’ live blijkbaar koppel aan een hele intense periode waarin ik afgescheidenheid ervaarde, dan werpt dat direct meer licht op de weerstand die ik ervaar voor het doen van een Facebook live.

Stap 3 Invoelen

Je ziet in mijn voorbeeld dat al invoelende een groter associatienetwerk naar boven kwam. Eerst is het alleen de spreekbeurt. Dan is het de periode van toen, waarin er meer speelde.

Ik vind het zelf echt tof als zoiets voorbij komt, want het betekent voor mij dat een doorbraak binnen handbereik ligt. Ik besef dat ik destijds niet werkelijk gevoeld heb wat er te voelen viel en ik weet dat wanneer ik dat nu wel doe dat er weer een ‘energieknoopje’ in mijn lijf kan oplossen waardoor er energie vrij komt.

Het lijkt misschien vreselijk om een pijnlijke herinnering op te halen om de pijn bewust te doorvoelen, maar wanneer je het een aantal keren gedaan hebt, is de kans groot dat je het net als mij alles mee vindt vallen. Pijn is een sensatie in het lichaam. Trauma-pijn zit vaak ergens opgeslagen aan de voorkant van het lichaam. Bij mij zit het meestal in mijn buik ergens.

Ik tap altijd met mijn volle aandacht in op de lichamelijke sensatie die ik bij de herinnering voel. Door met mijn aandacht bij de sensatie te blijven merk ik vaak dat er beweging in komt. Ik blijf er over het algemeen met gefocuste aandacht bij tot ik de sensatie niet meer in mijn lichaam voel. Tot hij als het ware oplost. Je merkt het zodra je wat energie vrij voelt komen. Alsof iets wat geblokkeerd zat weer vrij kan stromen. Sommige sensaties lossen echter niet direct op. Dat is oké, dat kan later alsnog gebeuren. Wat ik dan doe is er bijvoorbeeld na een nacht slaap er weer een keer op intappen om te voelen hoe het ermee staat.

Door je aandacht naar binnen te richten op dat ene pijnpunt kan het ook zijn dat je plotseling iets doorziet, bijvoorbeeld het verband tussen de activiteit die je nu zou willen doen en iets pijnlijks uit het verleden. Hier kunnen allerlei emoties bij vrij komen. Het kan zijn dat het alleen al pijnlijk is om weer terug te denken aan die situatie van toen. Het kan ook zijn dat je verontwaardigd bent en denkt: ‘Het kan toch niet waar zijn dat dit nu nog invloed op mij heeft.’ Het kan ook zijn dat je opeens de onrechtvaardigheid ziet van iets wat gebeurd is en dat dit je boos maakt. Zelf denk ik: ‘Laat maar komen. Het is oké. Huilen betekent een oplossing van weerstand. Boosheid is ook een stap richting de heling. Kom maar.’

Je hoeft in ieder geval nooit bang te zijn dat er op een moment meer los komt dan je op dat moment aan kunt.

Stap 4 De breinassociatie tussen twee situaties erkennen, het zien voor wat het is

Laat ik dus eerst erkennen dat het een gegeven is dat ik een koppeling heb in mijn brein tussen een Facebook live en het ongemak wat ik ooit voelde tijdens een specifieke spreekbeurt. Dat dit zo is, daar kan ik niks aan doen. Ik ga daar dus niet over oordelen.

Stap 5 De conclusie vinden die je (onbewust) getrokken hebt

Nou is het zo dat we vaak onbewust een conclusie trekken waarmee we voorkomen dat we nog een keer in dezelfde pijnlijke situatie terecht komen. Een conclusie kan zijn: ‘Spreken is onveilig.’ Wanneer je dit gelooft, zal je niet snel geneigd zijn om nog een keer te spreken. De conclusie beschermt je voor meer pijn. Om je getrokken conclusie te vinden, kun je jezelf de vraag stellen: ‘Wat ben ik gaan geloven om soortgelijke pijn in de toekomst te voorkomen?’

Stap 6 Is leven naar deze conclusie in jouw heden nog dienend?

Als je beseft welke conclusie je getrokken hebt, besef je vaak ook dat dit een conclusie is die je rationeel gezien helemaal niet als waarheid ziet of waarvan je rationeel kan zeggen dat je die conclusie niet als jouw waarheid wil hebben. Je beseft nu bewust dat onbewust blijven leven naar die conclusie niet dienend voor je is.

Stap 7 Het gebeurde erkennen

Wat ik vaak doe terwijl ik met mijn gevoel bij de pijnsensatie in mijn lichaam blijf, is erkennen wat er gebeurd is.

– Ik was een puber ‘in pijn’, gevoelsmatig afgescheiden van de rest
– Voor, tijdens en na mijn spreekbeurt had ik behoefte aan support maar ik stond er alleen voor
– In plaats van support te krijgen, werd ik voor mijn gevoel afgewezen
– Het was mijn automatisme om te handelen naar: ‘Ik ben sterk’, daarmee voorkwam ik dat mijn zwakte zichtbaar zou worden voor de mensen bij wie ik mij niet veilig voelde
– Ik hield mij dan ook niet bezig met de pijn/emoties toelaten en te voelen
– Ik wist ook niet hoe dat moest
– Ik wist ook niet dat dit belangrijk was
– Ik kan er dus niks aan doen hoe het gegaan is
– Ik heb gedaan wat destijds binnen mijn vermogens lag
– Ik begrijp dat de pijn nu alsnog gevoeld mag worden
– Ik begrijp ook dat ik associaties gemaakt heb met een pijnlijk gevoel en presentatie-achtige dingen
– Ik begrijp dat de weerstand die ik voel om een Facebook-live te doen te maken kan hebben met die pijnlijke associaties
– Ik begrijp dat dit mechanisme zijn werk heeft gedaan om mij te beschermen tegen pijn
– Ik begrijp ook dat ik waarschijnlijk onbewust naar een aanname ben gaan leven dat ‘presenteren risicovol’ is

Stap 8 Bewust uitspreken van je huidige waarheden

Wat ik besef, is dat het geen zin heeft om mij in het nu te laten leiden door het trauma van een 14-jarige en wat ik destijds heb aangenomen over het geven van presentaties. Ik vertel een nieuw verhaal aan mijzelf met de waarheid hoe deze nu voor mij is.

Ik zeg bijvoorbeeld tegen mijzelf terwijl ik nog steeds met mijn aandacht bij de pijnsensatie in mijn lijf ben:

‘Je bent veilig. Je mag er zijn met je verhaal. Met je openheid. Je eerlijkheid en je kwetsbaarheid. Je bent compleet en waardevol. Je mag je ruimte innemen en je verhaal delen zonder vrees. Dit zag je toen nog niet in, maar je bent onschuldig. Je kan er niks aan doen dat je destijds de vaardigheden, kennis, inzichten en de gedachten nog niet had die je konden helpen een lichtere tijd te hebben thuis en op school. Om in verbinding te zijn met jezelf en met anderen. Je koos toen wat binnen je vermogen lag en dat was jezelf afsluiten en terug trekken in het contact met anderen. Je binnenwereld verdoven met wiet.

Inmiddels heb je jezelf ontwikkeld. Je hebt van jezelf leren houden. Je bent in verbinding. Je weet dat je waardevol bent. Je weet dat je onafhankelijk bent van de goedkeuring van anderen. Je weet dat het goed genoeg is als jij je impuls volgt om te delen. Het maakt niet uit wat het resultaat daarvan is.

Ongemak durf je nu toe te laten. Je verdooft jezelf niet meer om niet te voelen. Je WIL juist voelen. Je weet je gevoel nu juist in te zetten als informatiebron en je gebruikt het om door het leven te navigeren.

Je bent daarnaast vaardig in het bespreekbaar maken met anderen wat je voelt. Je hebt ontdekt dat de mensen om je heen op hun diepste niveau het beste met je voorhebben. Misschien oordelen ze wel, maar je weet dat dit voor jou persoonlijk niet van belang is. Je bent oké met jezelf en je hoeft verder alleen maar voor jezelf te kijken waar dat nog niet zo is.

Als er al oordelen bij je komen, en die raken je, dan weet je waar je voor jezelf nog wat werk te doen hebt in je zelfacceptatie. Dus zelfs datgene waarvoor je eventuele vrees is, is helpend voor het proces van heelwording wat jij zelf zo belangrijk vindt. Het ziet er dus naar uit dat  “live gaan” in wezen alleen maar goed voor je uit kan pakken.’

Wanneer ik eenmaal in deze fase ben, kan het eigenlijk niet anders dat ik steeds meer gevoelens van opluchting voel. Ik heb gevoeld. Ik heb mijzelf erkend. Ik heb mijzelf onschuldig verklaard. Ik heb doorzien. Ik heb omgedacht. Ik heb verhelderd waar ik sta.

Stap 9 Doorbraak vieren & vreugdevolle verwachtingen uitspreken

Je weet het wanneer je een doorbraak hebt gemaakt in een proces als dit. Nog steeds met mijn aandacht bij mijn buikgevoelens hou ik in gedachten een vreugdevolle redevoering: ‘OMG ik ben hier de hele tijd onbewust vanuit gegaan in mijn leven, maar nu zie ik eindelijk in waar het vandaan komt. Nu ben ik bevrijd van alle beperkingen die dit met zich mee brengt.  Nu ik anders gekozen heb, gaat dit mij zoveel brengen! Ik kijk zo erg uit naar de ontwikkelingen die dit met zich mee gaat brengen. Ik ben zo dankbaar dat ik het nu inzie.’

Uiteraard gaan deze vreugdevolle gedachten samen met aangename gevoelens van ‘excitement’ en zie ik daar ook beelden bij. Ik zie mijzelf voor me die zich vrij aan het uiten is tijdens een Facebook live en die met gemak even tussendoor een video opneemt.

Stap 10 Bewust in de nieuwe jij stappen

Het is nu tijd om bewust het leven te creëren waarbij jij daadwerkelijk leeft naar je nieuwe ontdekkingen over jezelf. Ik kan ingezien hebben dat ik een Facebook live doen vreesde vanwege bepaalde associaties en dat het daarnaast in ging tegen een eerder getrokken conclusie ‘presenteren is onveilig’. Dat is een mega belangrijke stap geweest, maar daarmee ben je nog niet het ‘nieuwe’ aan het leven. Ik ‘weet’ nu dat een live doen gepaard moet kunnen gaan met veel meer comfortabele gevoelens, maar ik heb het nog niet ervaren. Het gaat mij helpen als ik die ervaring nu herhaaldelijk op ga doen, waarbij ik mijn focus leg op alle comfortabele aspecten.

Om in die nieuwe jij te stappen kan het helpen wanneer je de strategie hanteert van consequente focusverlegging. Hiermee kun je jouw nieuwe conclusies over het leven verankeren.

Herhalen van dit hele proces

De angels die eruit zijn, zijn er over het algemeen uit na zo’n proces. Alleen soms heb je meerdere pijnlijke ervaringen en leef je naar meerdere ‘conclusies’ die niet meer dienend voor je zijn. Door een proces als dit steeds weer aan te gaan, bevrijd je jezelf van steeds meer beperkingen in het heden veroorzaakt door pijn, associaties en getrokken conclusies in het verleden.

Misschien ook interessant voor je
Uit je comfort zone gaan om te groeien: dat is de manier de we allemaal
In een vorige blog beschreef ik hoe ik via focusverlegging de dingen die ik als
Ik merk dat ik best veel tips geef over wat je allemaal zou kunnen inbouwen
Je wil productiever zijn. Hebt er inmiddels van alles over gelezen en nu ben je
Het ‘juiste’ doen, roept bij veel mensen weerstand op. Want ja, je weet wel dat
Deze ga ik delen!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *